ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1Ο
Βασικές Οικονομικές Έννοιες
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1Ο : Βασικές ΟικονομικέςΈννοιες
Οικονομική είναι η μελέτη του τρόπου με τον οποίο οιάνθρωποι επιλέγουν να κατανείμουν τους σπάνιουςπόρους τους. Λόγω της σπανιότητας δεν είναιδυνατόν να εκπληρωθούν όλες οι ανάγκες. Για κάθεοικονομική απόφαση πρέπει να παραιτηθούμε απόκάτι για να κάνουμε κάτι άλλο.
Σπανιότητα ή στενότητα των πόρων
Οι ανάγκες είναι απεριόριστες και αλλάζουν συνεχώς.Αντίθετα, οι πόροι είναι περιορισμένοι και πολλοί από αυτούςεξαντλούνται συνεχώς. Λόγω αυτής της σχετικής έλλειψης τωνπόρων και του απεριόριστου αριθμού των αναγκών, κάθεκοινωνία, πλούσια ή φτωχιά, αντιμετωπίζει οικονομικόπρόβλημα.
Μπροστά στο πρόβλημα αυτό, κάθε κοινωνία είναιυποχρεωμένη να επιλέξει ποιες ανάγκες θα ικανοποιηθούν καιποιες δεν θα ικανοποιηθούν.
Το οικονομικό πρόβλημα μας υποχρεώνει να κάνουμε ένασυμψηφισμό (trade-off). Η ικανοποίηση σε μεγαλύτερο βαθμόμιας ανάγκης προϋποθέτει την ικανοποίηση σε μικρότεροβαθμό κάποιας άλλης
Κόστος ευκαιρίας
Υπάρχει ένα κόστος που ονομάζεται κόστος ευκαιρίαςόταν ένας πόρος, για να χρησιμοποιηθεί στην παρούσατου χρήση, πρέπει να εγκαταλείψει όλες τις καλύτερεςεναλλακτικές του χρήσεις. Η αξία των αγαθών που θαπαραγόταν εάν ο πόρος χρησιμοποιούταν στην καλύτερηεναλλακτική του χρήση είναι το κόστος ευκαιρίας.
Υπάρχει κόστος ευκαιρίας μόνο όταν το αγαθό ή ο πόροςχρησιμοποιείται ήδη και για να χρησιμοποιηθεί αλλούπρέπει να παραιτήσουμε την παρούσα χρήση του. Οπόρος ή το αγαθό πρέπει να βρίσκεται ήδη σε πλήρηαπασχόληση.
Καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων
Η καμπύλη παραγωγικής δυνατότητας απεικονίζει τις εναλλακτικέςδυνατότητες που έχει ένα άτομο, μια επιχείρηση ή μια οικονομία ναπαράγει ένα συνδυασμό αγαθών εάν όλοι οι διαθέσιμοι, σπάνιοιπόροι, χρησιμοποιηθούν πλήρως και αποτελεσματικά.
Ένα αποτελεσματικό οικονομικό σύστημα λειτουργεί επί τηςκαμπύλης παραγωγικών δυνατοτήτων. Το σύστημα αυτό επιτυγχάνειέτσι την αποτελεσματικότητα της παραγωγής (productive efficiency).
Allocative efficiency είναι επίσης σημαντική διότι όταν επιτευχθείκαμία άλλη ανακατανομή του εισοδήματος δεν μπορεί να βελτιώσειτην ευημερία ενός ατόμου χωρίς να μειώσει την ευημερία ενόςάλλου ατόμου στην κοινωνία. Η αποτελεσματικότητα βοηθάει στηνοικονομική πρόοδο και ανάπτυξη
Καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων
Καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων
Η καμπύλη παραγωγικής δυνατότητας μετατίθεται προςτα δεξιά λόγω:
1. αυξήσεως των συντελεστών παραγωγής (επενδύσεις σεκεφαλαιουχικό εξοπλισμό, ανακάλυψη νέων πόρων, κτλ.)
2. βελτίωσης της παραγωγικότητας αυτών τωνσυντελεστών
3. καινοτομιών στην τεχνολογία, στη διοίκηση, στομάρκετινγκ
4. αυξήσεως του καταμερισμού εργασίας (ειδίκευση,εμπόριο, κλπ)
Το οικονομικό κύκλωμα και ο ρόλος τουκράτους
Η λειτουργία ενός οικονομικού συστήματος είναι μια πολύπλοκηδιαδικασία, διότι τα οικονομούντα άτομα που δραστηριοποιούνται σε αυτόέχουν αντίθετα συμφέροντα μεταξύ τους. Τα οικονομούντα άτομαδιακρίνονται σε νοικοκυριά (καταναλωτές) και επιχειρήσεις (παραγωγούς).Είναι φανερή η αλληλεξάρτηση μεταξύ τους αφού τα νοικοκυριάκαταναλώνουν τα προϊόντα των επιχειρήσεων ενώ παράλληλα προσφέρουντην εργασία τους (και άλλους παραγωγικούς συντελεστές) σε αυτές για τηνπαραγωγή των προϊόντων, εξασφαλίζοντας έτσι το εισόδημα που θακαταναλώσουν.
Η συμπεριφορά των καταναλωτών αναλύεται έγκειται στην επιδίωξη τηςμεγιστοποίησης της χρησιμότητάς τους βάσει του διαθέσιμου εισοδήματόςτους. Οι επιχειρήσεις επιδιώκουν τη μεγιστοποίηση των κερδών τους, ηοποία επιτυγχάνεται είτε με την άριστη ποσότητα παραγωγής δοθέντος τουκόστους παραγωγής, είτε με την ελαχιστοποίηση του κόστους παραγωγήςδοθείσας της παραγόμενης ποσότητας.
Το οικονομικό κύκλωμα και ο ρόλος του κράτους
Η συμπεριφορά των καταναλωτών διαμορφώνει τηζήτηση των αγαθών ενώ η συμπεριφορά των παραγωγώνδιαμορφώνει την προσφορά τους. Οι τιμές των αγαθών θακαθοριστούν στην αγορά αγαθών, όπουδραστηριοποιούνται τα οικονομούντα άτομα.
Στο σημείο που η ζήτηση ισούται με την προσφορά, ηαγορά ισορροπεί σε συγκεκριμένη τιμή και ποσότητα γιακάθε αγαθό.
Το οικονομικό κύκλωμα
Νέα εικόνα.png
Το οικονομικό κύκλωμα
Το οικονομικό κύκλωμα του διαγράμματος αποτελεί απλούστευσητης πραγματικής διαδικασίας. Μπορεί να γίνει πιο περίπλοκο ανπροστεθούν η αποταμιευτική δραστηριότητα των νοικοκυριών και ηπαρέμβαση του κράτους.
Συνήθως τα νοικοκυριά δεν καταναλώνουν ολόκληρο το εισόδημάτους αλλά ένα μέρος τους το αποταμιεύουν. Η μείωση τηςκατανάλωσης από τα νοικοκυριά οδηγεί στη μείωση της παραγωγήςκαταναλωτικών αγαθών και αποδεσμεύει παραγωγικούς συντελεστέςγια να χρησιμοποιηθούν στην παραγωγή κεφαλαιούχων αγαθών4(επενδύσεις).
Τα νοικοκυριά προσφέρουν τις αποταμιεύσεις τους στις αγορέςχρήματος και κεφαλαίων (κυρίως τράπεζες και χρηματιστήριο),όπου εμφανίζεται η ζήτηση αποταμιεύσεων εκ μέρους τωνεπιχειρήσεων (των οποίων το εισόδημα έχει μειωθεί από τη μείωσητης κατανάλωσης των νοικοκυριών)
Το οικονομικό κύκλωμα
Νέα εικόνα (1).png
Τέλος
1ου  Μαθήματος